نه شاخه گلی سرخ،
نه انتظاری در روزی برفی ،
و نه نگاهی که هزاران کلام را در بر دارد،
که زخمه ای که جور زبانم را می کشد،
عشق این است!
عشق این است!
پرویز یاحقی ، هنرمند یکتا و نوازنده ی ویولن از بین ما رفت و با رفتنش زخمی دگر بر پیکر هنر ایران گذارد.
مرگ یاحقی نیز همانند زندگی سال های اخیرش ، بی سرو صدا و در انزوا رخ داد. تا آنجا که ندیدم حتی صدا و سیما خبر فوت ایشان را اعلام کند و روزنامه ها هم به ندرت خبر در گذشت ایشان را اعلام کردند. و این خبری است ، بدتر از خبر در گذشت استاد یاحقی.
ملتی که قدر بزرگان و نخبگان خود را نداند، لاجرم اسیر حماقت های نادان ها خواهد شد. سنگ هایی به چاه ها خواهند افتاد که جهانی از بیرون آوردنشان عاجز خواهند بود.
زیباترین سخنان را در این رابطه ، استاد همایون خرم در مراسم تشییع فرمودند :
« همان طور که پرویز راحت ساز می نواخت ، راحت هم جهان را ترک کرد. من همیشه فکر می کردم که چرا پرویز یاحقی با این حال و هوا مدت ها بود کار نمی کرد و در حقیقت خودش را در یک کادر محدود کرده بود.باید گفت حیف است که هنرمندی نظیر او در کادر بماند.
کاش استقبالی که امروز شاهد آن هستیم ، در زمان حیات یاحقی از وی می شد. »
همچنین خانم پری زنگنه در سخنی زیبا فرمودند:
« بهتر است ساز یاحقی را با خودش به خاک بسپاریم. چون این ساز دیگر به درد نمی خورد و هیچ کس نمی تواند از آن استفاده کند. »
آنچه در پایین می خوانید ، مختصری است از زندگی استاد پرویز یاحقی و نقل قول هایی از استاتید موسیقی در مورد ایشان.
پرویز صدیقی پارسی ( معروف به پرویز یاحقی ) در سال 1315 شمسی در تهران ، خیابان صفی علی شاه متولد شد.
از آنجا که پدر پرویز بیشتر در مأموریت های اداری به سر می برد ، پرویز دوران کودکی خود را در خانه ی دایی هنرمند خود ، حسین یاحقی سپری کرد.
آسان ترین سازی که در ایام کودکی می توانست در اختیار او قرار بگیرد ، نی لبک کوچکی بود. او سعی داشت نغماتی که در فضای خانه و کلاس استاد می پیچید را با ساز کوچکش اجرا کند.
همین شوق و استعداد موجب شد تا دایی پرویز بین او و پدر و مادری که مخالف بودند پادرمیانی کند و در هفت سالگی به پرویز ویولن آموزش دهد. پرویز در 11 سالگی ردیف پیجگانه که شامل پیش در آمد ها ، چهار مضراب ها ، آهنگ های ضربی و دستگاه های موسیقی ایرانی بود و در دوره ی عالی تدریس می شد را طی کرد.
منزل استاد یاحقی محل اجتماع اساتیدی چون : ابوالحسن صبا، مرتضی محجوبی ، علی اکبر شهنازی ، رضا محجوبی ، حسین تهرانی و ... بود که از این میان استاد صبا متوجه ی ذوق و نبوغ خارق العاده ی پرویز شد و خواسته بود که چندی هم نزد وی کار کند و بدین ترتیب پرویز 2 سال را به فراگیری ردیف استاد صبا پرداخت.
اولین ساخته ی پرویز که در رادیو پخش شد ، در سن 18 سالگی و به دعوت داود پرنیا بود . آهنگی بود با نام « امید دل من کجایی » که با صدای بنان در برنامه گل ها اجرا شد.
شادروان جواد بدیع زاده در یاداشتی در باره ی پرویز چنین می نویسد :
« طبیعت هر چندین سال و یا چندین قرن یکبار به درست کردن آدم هایی خارق العاده دست می زند ، پرویز یا حقی از آن آدم هایی است که کمتر از دست طبیعت هم ساخته است تا نظیر او را با چنین استعداد عجیبی خلق کند . ساز وی بیشترین اثر ها را در جان و مغز و دل من داشته است. به خصوص با نهایت ظرافت و قدرتی که بر روی این ساز فرنگی می نوازد ، به آن دسته از متخصصین نشان داده که بیرون بردن این ساز از موسیقی ایرانی تا چه اندازه ای از جلال و ظرافت و زیبایی موسیقی ایرانی خواهد کاست. »
پرویز یا حقی هنرمندی بود، حساس ، زود رنج ، محجور و گوشه گیر و صریح و بدون رو در بایستی. به همین خاطر بود که اگر کسی سال ها با وی اشنا بود ، پرویز حرفش را رک و پوست کنده به او می زد و این موجب بعضی قضاوت های عجولانه در باره ی وی شده بود.
از طرفی ، چون خودش خبرنگار بود و با مطبوعات همکاری داشت، کمتر نوشته یی را به خصوص در مورد موسیقی ، آن هم موسیقی اصیل ایرانی از اشخاص قبول داشت ، به همین جهت با هر کسی در این باب به سخن نمی نشست.
با تمام وجود به موسیقی اصیل و سنتی ایرانی عشق می ورزید و معتقد بود باید در حفظ و توسعه ی این یادگار و میراث فرهنگ ایرانیان همواره کوشا باشیم.
داود گنجه ای از پرویز یاحقی به عنوان هنرمندی بسیار اثر گذار و یادگار حسین یاحقی یاد کرد و گفت:
« این هنرمند زحمات زیادی در عرصه ی موسیقی کشید. یاحقی جزء هنرمندانی بود که با وجود فراهم بودن شرایط ،هرگز علاقه ای به ترک ایران نداشت و با ساز گرم و مهربانش در کشور خدمت کرد. »
محمدرضا شجریان در مراسم تشییع پیکر زنده یاد پرویز یاحقی گفت :
« هنوز از تاسف فقدان علی تجویدی زمانی نگذشته که داغ دیگری بر دل ها نشست. وی افزود : پرویز یاحقی نابغه ی موسیقی ما که به حق ویولن را به مردم ما شناساند، به طوری که من از نوجوانی به یاد دارم به ساز این نابغه ی جوان عشق زیادی داشتم، سرپنجه پرویز یا حقی انسان را در فضایی خاص قرار می داد و از خود بی خود می کرد.
در این سال ها یاحقی ، زمانه را برای ارائه ی کارش مناسب نمی دید و در درد عزلت به علی تجویدی پیوست. »
بی شک ، جهان مانندی برایش نخواهد داشت.
روحش شاد و یادش گرامی باد.
منابع :
مردان موسیقی سنتی و نوین ایران جلد 1
روزنامه ی آفتاب یزد
